1. Chiều dày thành (Wall thickness) không đồng đều Chỗ nhựa mỏng sẽ đông cứng nhanh và ít co ngót, trong khi chỗ nhựa dày nguội chậm và co ngót nhiều hơn. Sự chênh lệch này tạo ra lực vặn xoắn toàn bộ chi tiết, kéo lệch cấu trúc.
Nguyên tắc tiên quyết là thiết kế độ dày đồng đều cho sản phẩm nhựa.
2. Hệ thống làm mát (Cooling) mất cân bằng Nếu đường nước làm mát của khuôn bố trí không hợp lý, tạo ra vùng nóng và vùng lạnh, nhựa ở các khu vực này sẽ có tốc độ kết tinh và đông cứng lệch nhau. Vùng nhựa nóng tiếp tục chịu tác động của hệ thống đẩy sẽ bị biến dạng thêm khi tách khỏi lõi khuôn.
3. Đặc tính co ngót lớn của nhựa kết tinh Việc lựa chọn loại nhựa ảnh hưởng rất lớn đến độ ổn định kích thước:
- Nhóm nhựa kết tinh (PP, POM, PA): Khi đông cứng, các phân tử xếp khít chặt lại làm thể tích co rút cực kỳ mạnh (từ 1.5% đến 3%). Tỷ lệ co ngót này khiến nguy cơ cong vênh cao hơn rất nhiều.
- Nhóm nhựa vô định hình (ABS, PC): Ít co ngót và ổn định hơn.
- Nhựa trộn thêm bột thủy tinh (GF) vào nhóm nhựa kỹ thuật để tăng độ cứng tương đương kim loại và giảm biến dạng cho sản phẩm.
4. Thiết kế cổng bơm (Gate) sai kỹ thuật
- Mất cân bằng áp suất & thời gian điền đầy: Gate sai vị trí hoặc quá nhỏ khiến áp lực giữ (Holding pressure) không thể truyền đến các vùng biên xa nhất, tạo ra ứng suất nội tại không đều.
- Dòng chảy không tối ưu: Nên dùng Fan Gate (Cổng quạt) cho các tấm phẳng rộng để nhựa vào đều, hoặc bố trí nhiều Gate cho sản phẩm lớn để rút ngắn thời gian điền đầy và phân bố áp lực đồng đều trước khi nhựa đông cứng.
5. Gân chịu lực (Ribs) Đối với các sản phẩm nhựa kỹ thuật có kích thước lớn, việc bố trí các gân chịu lực (ví dụ như các chi tiết trong động cơ) còn có tác dụng khống chế sự biến dạng của các bề mặt lắp ráp quan trọng.
*****************************
Sản phẩm cong vặn theo rất nhiều biến số khiến việc kiểm soát vô cùng khó khăn.
Dự đoán và bù trừ biến dạng khuôn Độ biến dạng có thể được dự đoán bằng kết quả phân tích phần mềm, kết hợp cùng thực nghiệm kiểm chứng. Khi đã nắm được xu hướng cong vênh, người thiết kế sẽ tiến hành làm biến dạng ngược lại dữ liệu 3D ngay trước giai đoạn thiết kế khuôn để bù cho lượng biến dạng đó.
Để giải quyết bài toán này chúng ta có thể sử dụng phần mềm Moldex 3D để mô phỏng cong vênh và tái tạo lại lại bền mặt trên Cimatron . thực sự hữu ích
